تاریخچه رسوبگذاری – دیاژنزی توالی های پالئوسن – میوسن (سازندهای جهرم و آسماری) در بخش جنوبی فروافتادگی دزفول

نویسندگان

1 استاد تمام ، دانشکده زمین شناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد رسوب شناسی و سنگ شناسی رسوبی، دانشگاه تهران

3 استادیار، دانشکده زمین شناسی، دانشگاه تهران

4 کارشناس شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب، اهواز

چکیده

برای تفسیر تاریخچه رسوبگذاری و دیاژنزی توالیهای پالئوسن - میوسن، سازندهای جهرم و آسماری در دو چاه از میدان نرگسی در بخش جنوبی فروافتادگی دزفول مورد مطالعه قرار گرفتند. بر اساس مطالعه 270 متر مغزه حفاری و 495 عدد مقطع نازک،در مجموع 14 رخساره میکروسکوپی مختلف شناسایی شد که در چهار مجموعه رخساره ای دریای باز، سد، لاگون و پهنه جزر و مدی قرار میگیرند. ریزرخساره های سازند آسماری مربوط به بخشهای کم عمق حوضه بوده و شامل محیط های جزر و مدی و لاگون میباشند. ریزرخساره های سازند جهرم معرف بخشهای عمیق مانند رمپ میانی و دریای باز میباشند و رخسارههای پرانرژی محیط سد به وفور در این سازند مشاهده شده و به میزان کمتر دارای رخسارههای لاگونی نیز میباشد. با توجه به ویژگی‌های رخساره‌های میکروسکوپی فوق، یک رمپ کربناته کم‌عمق با شیب ملایم به عنوان محیط رسوبگذاری سازندهای مزبور در میدان نرگسی پیشنهاد می‌شود که سازند آسماری در بخشهای کم عمق تر این رمپ نهشته شده است. بر اساس شواهد پتروگرافی، توالی پاراژنزی سازندهای جهرم و آسماری در چهار محیط دریایی، جوی، تدفینی و بالاآمدگی تفسیر و طی سه مرحله ائوژنز، مزوژنز و تلوژنز، رسوبات را تحت تاثیر قرار داده اند. فرآیندهای دیاژنزی غالب در این سازندها شامل دولومیتی شدن، سیمانی شدن، انیدریتی شدن، میکرایتی شدن، نوشکلی، فشردگی، انحلال و شکستگی میباشند. فرایندهای دولومیتی شدن و انیدریتی شدن در سراسر سازند آسماری مشاهده شده و در سازند جهرم شدت کمتری دارند. سیمان های سازند آسماری اغلب دولومیتی و انیدریتی بوده و سیمان های سازند جهرم اغلب کلسیتی هستند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Depositional-diagenetic history of the Paleocene-Miocene successions (Jahrom and Asmari Formations) in the southern part of Dezful Embayment

نویسندگان [English]

  • Hossain Rahimpour-Bonab 1
  • yasaman ahmadi 2
  • hamzeh mehrabi 3
  • armin omidpour 4
1 Professor/ School of Geology, College of Science, University of Tehran, Tehran, Iran
2 Master student of sedimentology and sedimentary lithology, Faculty of Science, University of Tehran
3 Assistant Professor, Faculty of Geology, University of Tehran
4 Expert of the National Company for Southern Oilfields, Ahvaz
چکیده [English]

Jahrom and Asmari Formations in two wells from Nargesi field in the southern part of Dezful Embayment were studied to interpret the sedimentation and diagenesis history of Paleocene-Miocene successions. A total of 14 different microfacies were identified based on the study of 270 m drilling core and 495 microscopic thin sections,which are located in four sets of open marine, shoal, lagoons and tidal flats. The microfacies of the Asmari Formation are include tidal and lagoon sets. The microfacies of the Jahrom Formation are include middle ramp and the open marine, and energetic facies of the shoal sets have been observed in abundance in this formation, and to a lesser extent has lagoon facies. According to the characteristics of the above microsfacies, it is suggested that a shallow carbonate ramp with a gentle slope be used as a sedimentation environment for these Formations in Nargesi field. Asmari Formation is deposited in the shallower parts of this ramp. The paragenetic succession of Jahrom and Asmari Formations has been interpreted based on petrographic evidence in four marine, meteoric, burial and uplifting environments, and have affected sediments, during the three stages of eogenesis, mesogenesis and telogenesis. Dolomitization, cementation, anhydritization, micriticization, neomorphism, compaction, dissolution and fracture are the predominant diagenetic processes in these Formations. Dolomitization and anhydritization processes have been observed throughout the Asmari Formation, but are less intense in the Jahrom Formation. Asmari Formation cements are mostly dolomitic and anhydrite, but Jahrom Formation cements are mostly calcite.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Jahrom Formation
  • Asmari Formation
  • Nargesi oil field
  • sedimentary environment
  • Diagenesis