شرایط زیستی دیرینه و فرآیندهای رسوبی نهشته های پرمین میانی در ایران و دلایل انقراض فوزولینیدهای با پوسته بزرگ

نویسنده

گروه زمین شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه لرستان، خرم آباد، لرستان، ایران

چکیده

به منظور بررسی تاثیر محیط های رسوبی بر گسترش فوزولینیدهای با پوسته بزرگ در نهشته های پرمین میانی ایران دو برش چینه شناسی در کوههای شتری و باغ ونگ واقع در بلوک طبس در شرق ایران مرکزی و یک برش چینه شناسی در دره همبست در ناحیه آباده در غرب ایران مرکزی مطالعه شده است. علت حضور اندک فوزولینیدها با پوسته بزرگ در آهکهای کم عمق پرمین میانی برش شتری احتمالا دمای زیاد آبهای قدیمه بیش از 36 درجه سانتیگراد بوده که حاکی از شرایط بسیار گرم و نامطلوب برای زیست فوزولینیدهای با پوسته بزرگ و همزیست جلبکی می باشد. در آهکهای با میان لایه های چرتی عمیق برش باغ ونگ، فوزولینیدهای با پوسته بزرگ حضور ندارند. در برش دره همبست، آهکهای ساب تایدال کم عمق بخش میانی و بالایی واحد یک سازند سورمق دارای فوزولینیدهای با پوسته بزرگ فراوان می باشند. در آهکها با میان لایه های چرتی نسبتا عمیق واحد دو سازند سورمق هیچگونه فوزولینیدی حضور ندارد. وجود این چرتها در پرمین میانی ایران در برشهای همبست و باغ ونگ در ارتباط با حادثه چرتی پرمین میانی و یوتروفیکشن در جنوب چین و امریکای شمالی است که با زیست فوزولینیدهای با پوسته بزرگ در موقعیتهای الیگوتروفیک محیطهای کم عمق ناسازگاری دارد. با توجه به انقراض محلی فوزولینیدهای با پوسته بزرگ قبل از حادثه زیستی انتهای پرمین میانی در سه برش مورد مطالعه می توان نتیجه گرفت تغییرات آب و هوایی و میزان ورود مواد غذایی به اقیانوسها نقش عمده ای در انقراض این ارگانیسمها داشته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Middle Permian paleo-ecological conditions and depositional processes in Iran and causes of large-test fusulinids extinction

نویسنده [English]

  • Sakineh Arefifard
Geology Department,, Basic Sciences Faculty, Lorestan University, Khorramabad, Lorestan, Iran
چکیده [English]

In order to examine the effect of depositional environments on large-test fusulinids in Middle Permian deposits of Iran two stratigraphic sections in Shotori and Bagh-e Vang Mountains in Tabas Block located in east-central Iran and one stratigraphic section in Hambast Valley, Abadeh area situated in west-central Iran were studied. The possible cause of the few occurrences of large-test fusulinids in Middle Permian shallow water carbonates of the Shotori section was high temperature (more than 36° centigrade) of paleo sea indicating unfavorable condition for algal-symbiont large-test fusulinids life. There is no large-test fusulinid in Middle Permian deep-water limestones with cherty interbeds of Bagh-e Vang section. In Hambast Valley section, the Middle Permian shallow-water subtidal limestones of the middle and upper parts of the Unit 1 of Surmaq Formation contain abundant large-test fusulinids. No large-test fusulinid is recorded from the deep-water limestones with cherty interbeds of the Unit 2 of the Surmaq Formation. The presence of cherts in the Middle Permian of Iran in both Bagh-e Vang and Hambast valley sections are related with Middle Permian chert-event and eutrophication also reported in South China and North America which is adverse for the life of large-test fusulinids in oligotrophic shallow water environment. Considering the local disappearance of the large-test fusulinids in the three studied sections before the end-Guadalupian bio-event, it can be concluded that the climate change and the nutrient level input had major role in extinction of these organisms..

کلیدواژه‌ها [English]

  • Depositional environment
  • Middle Permian
  • Fusulinid
  • Tabas Block
  • Hambast Valley
  • تاریخ دریافت: 10 دی 1400
  • تاریخ بازنگری: 17 فروردین 1401
  • تاریخ پذیرش: 20 فروردین 1401
  • تاریخ اولین انتشار: 20 فروردین 1401