بررسی رخساره‌های رسوبی و الکتریکی مخزن بنگستان با بهره‌گیری از روش MRGC در میدان نفتی قلعه نار، جنوب باختری ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه پیام نور اصفهان

2 کارشناس ارشد

3 عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور

4 کارشناس ارشد پتروفیزیک- شرکت ملی نفت ایران-مناطق نفت خیز جنوب

چکیده

مطالعه رخساره‌های الکتریکی یکی از روش‌های مفید در تحلیل پتروفیزیکی چاه‌های فاقد اطلاعات واقعی زمین شناسی است که می‌تواند برای تعیین ویژگی‌های مخزنی نیز مورد استفاده قرار گیرد. به منظور تعیین رخساره‌های رسوبی و الکتریکی گروه بنگستان در میدان نفتی قلعه نار جنبه‌های مختلف پتروگرافی 1065 مقطع نازک و نمودارهای مختلف ژئوفیریکی این گروه در سه بُرش زیرزمینی مورد مطالعه قرار گرفت. یافته‌های این تحقیق نشان داد که این مجموعه رسوبی از 7 ریزرخساره شامل وکستون‌–‌پکستون اُلیگوستژینا اسپیکول اسفنج‌دار، وکستون‌–‌پکستون بایوکلاست‌دار، وکستون‌-‌پکستون رودیستی بنتیک فرامینفردار، گرینستون‌–‌پکستون پلوئیدی بایوکلاست‌دار، وکستون‌-‌پکستون پلوئید میکروبایوکلاست‌دار، وکستون-–‌پکستون پلاژیک فرامینفردار و وکستون‌-‌پکستون اُلیگوستژین‌دار تشکیل شده است. با بارگذاری داده‌های پتروفیزیکی از جمله نمودار‌های نوترون، صوتی، گاما و مقاومت در نرم‌افزار ژئولاگ پارامترهای سنگ شناسی غالب، درصد تخلخل و ریزرخساره‌های با کیفیت در مخزن بنگستان تعیین شد. نتایج این ارزیابی و استفاده از نمودارهای متقاطع تعیین کننده نشان داد سنگ شناسی غالب توالی رسوبی مورد مطالعه به ترتیب فراوانی شامل سنگ آهک، دولومیت و سنگ آهک دارای مقادیر جزیی دولومیت است. همچنین، مشخص شد که چاه شماره 3 میدان قلعه نار دارای بیشترین تخلخل (18 درصد)، قلعه نار 2 حدود 10 درصد و چاه شماره 4 از کمترین تخلخل (6 درصد) برخوردار است. بر اساس مطالعه نمودارهای الکتریکی و با استفاده از روش خوشه بندیMRGC ریزرخساره‌های رسوبی منطبق با رخساره‌های الکتریکی با کیفیت مخزنی خوب تشخیص داده شد. این ریزرخساره‌ها به ترتیب در سازندهای سروک و ایلام شامل گرینستون‌-‌پکستون پلوئیدی بایوکلاست‌دار و وکستون‌-‌پکستون اُلیگوستژینا اسپیکول اسفنج‌دار هستند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Sedimentary and electrofacies analysis using MRGC method in the Bangestan reservoir of Ghalea-Nar Oil Field, SW Iran

نویسنده [English]

  • maryam jamshidi 1
چکیده [English]

The study of electrofacies is a useful petrophysical analysis method in oil-well exploration and evaluation of reservoir characteristics, particularly when the wells lack actual geological data. In order to interpret the electrical facies of the Bangestan group in Ghalea-Nai oil field, three surface sections were chosen and studied for petrographic and petrophysical features. This resulted in the identification of seven microfacies including: wackstone-wackstone, wackstone, sponge (spongy) spicule oligosteginid, bioclast wackstone-packstone, benthic foraminifera rudist wackstone-packstone, peloidal bioclast packstone-grainstone, peloidal microbioclast packstone-wackstone, pelagic foraminifera wackstone-packstone and oligosteginid wackstone-packstone. Porosity percentages and high quality lithofacies of the Bangestan reservoir were identified by "Geolog software", using petrographic data including: neutron, sonic (sound) and resistivity logs on predominant lithology. Based on these results, and also using of lithology determinant intersecting logs, the major identified lithologies are: limestone, dolomite and limestone with minor amounts of dolomite. Based on these results the identified porosity percentages varies between well. No. 3 with 18% (the highest porosity), well No. 2. with about 10% and well No. 4 with 6% (the lowest porosity). The sedimentary microfacies conforming to high quality reservoir were recognized based on electrical investigation and using of MRGC clustering method. This microfacies which belong to Ilam-Sarvak formations are represented by bioclast peloidal packstone-grainstone and sponge spicule oligosteginid packstone-wackstone, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Electerical facies
  • Sedimentary facies
  • Bangestan group
  • Ghalea-Nar oil field
  • MRGC method

[1]   آقانباتی، س. ع (1383) زمین­شناسی ایران، سازمان زمین­شناسی و اکتشافات معدنی کشور، 606 صفحه.

[2]   تیموریان، ا.، وزیری­مقدم، ح.، امیری بختیار، ح (1383) بررسی ریزرخساره­ها و محیط رسوبی سازند سروک در منطقه خوزستان چاه آغاجاری 140، هشتمین همایش انجمن زمین­شناسی ایران، دانشگاه صنعتی شاهرود، صفحات 443-451.

[3]   رحیمی بهار، ع. ا.، پرهام س (1391) تجزیه و تحلیل رخساره­های الکتریکی بر اساس رخساره­های رسوبی،نشریه علمی پژوهشی رخساره­های رسوبی، دوره 5، شماره 1، صفحات 74-61.

[4]   رحیمی بهار، ع. ا.، حسین­پور سیامی، ح (1391) تفکیک زون­های مختلف مخزن هیدروکربنی با کمک رخساره­های الکتریکی، پژوهش نفت، سال 22، شماره 72،  صفحات 144-153.

[5]   رستمی، ع. ر (1381) کیفیت مخزنی و محیط رسوبی سازندهای ایلام و سروک در خلیج­فارس، رساله کارشناسی ارشد، دانشکده علوم، دانشگاه تهران.

[6]   علیزاده، ت (1389) بررسـی ریـزرخـساره، محـیط رسوب­گذاری و بررسی کیفیت مخزنی سازند سروک در میدان نفتی منصوری، پایان­نامه کارشناسی­ارشد، دانشکده علوم دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان. 130 صفحه.

[7]   غبیشاوی، ع (1388) چینه­نگاری سازندهای سروک و ایلام در تاقدیس بنگستان و میدان پارسی، پایان­نامه دکتری، دانشگاه اصفهان، 195 صفحه.

[8]   غلامی­زاده، پ.، آدابی، م، ح (1390) مطالعه فرایندهای دیاژنیتیکی و تغییرات ژئوشیمیایی، عناصر فرعی سازند سروک در جنوب ایران، پژوهش­های چـینه­نگاری و رسوب­شناسی، شماره 42، صفحات 53-72.

[9]   گلی، ط.، ارزیابی پتانسیل مخزنی زون­های سازندهای آپشرون و آقچاگیل در یکی از چاه­های خزر جنوبی بر اساس رخساره­های رسوبی و الکتروفاسیس، مجله پژوهش نفت، زیر چاپ.

[10]    مطیعی، ه (1372) چینه‌شناسی زاگرس، طرح تدوین کتاب، سازمان زمین‌شناسی و اکتشاف معدنی کشور، 536 صفحه.

[11]     ناصری، ن (1384) ژئوشیمی، محیط رسوبی و دیاژنز سازند سروک در مقطع نمونه واقع در تاقدیس کوه بنگستان و مقایسه آن با مقطع تحت­الارضی در چاه پارسی، پایان­نامه کارشناسی­ارشد، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، 137صفحه.

[12]    نصیری، ع. م؛ بهرام، م؛ باقری، ع. م؛ مهدوی، ا (۱۳۹۱) مقایسه روش­های مختلف خوشه­سازی جهت تعیین رخساره­های الکتریکی در یکی از میادین گازی ایران، شانزدهمین همایش انجمن زمین­شناسی ایران، شیراز، انجمن زمین­شناسی ایران، دانشگاه شیراز.

[13]   Asquith, G. B (1982) Basic well log analysis for geologist. AAPG, 217 p.

[14]   Askari A. A. Behrouz, T (2011) A Fully Integrated Method for Dynamic Rock Type Characterization Development in One of Iranian Off-Shore Oil Reservoir. Journal of Chemical and Petroleum Engineering, University of Tehran, 45 (2): 83-96.

[15]   Bordwnave, M. I. and Hegre J. A (2005) The influence of tectonics on the entrapment of oil the dezful embayment, Zagros Foldbelt, Iran., Journal of Petroleum Geology., 28: 339-368.

[16]   Burchette, T. P., and Wright, V. P (1992) Carbonate ramp depositional systems: Sedimentary Geology, 79: 3-57.

[17]   Brick, J (1986) Applied open-hole log analysis, Gulf Publishing Company, Houston,Texas.

[18]   Carrozi, A. V (1989) Carbonte Rock Depositional model: Newjersy, Prentice Hall, 604 p.

[19]   Dunham, R. J (1962) Classification of carbonate rocks according to their depositional texture in w. E., Ham, ed., classification rocks –A symposium. AAPG Bulletin, 1: 108-121.

[20]   Ehrenberg S. N., Nadeau P. H. and Steen .Ø (2009) Petroleum reservoir porosity versus depth: Influence of geological age. AAPG Bulletin, 93: 1281-1296.

[21]   Flügel, E (2010) Microfacies of Carbonate Rocks, Analysis, Interpretation and Application: Springer-Verlag, Berlinو 984 p.

[22]   Holland, M. S (2006) Cluster Analysis. Department of Geology, University of Georgia, Athens, GA 30602-2501 January.

[23]   Heydari, E (2008) Tectonic versus eustatic control on supersequences of the Zagros Mountain of Iran, Tectonophysics, Vol. 451, pp. 56-70.

[24]   Hearst, J., Nelson, P. and Paillet, F. L (2000)   Well logging for physical properties, 2nd edition, Joh Wiley and sons 1td, 106 p.

[25]   James, G. A. and Wynd, J. G (1965) Biosratigraphic nomenclature of Iranian Oil consortium agreement area: AAPG Bulletin, 49 (12): 2182-224.,

[26]   Kovacs, C. and Legany, A. B (2003) Cluster Validity Measurement Techniques, Department of Automation and Applied Informatics, Budapest University of Technology and Economics.

[27]   Keller, F (2006) Clustering, Computer University Saarlandes, Tutorial Slides.

[28]   Kadkhodaie- Ilkhehi, R., Rezaee, R., Moussavi-Harami, Reza., and Kadkhodaie- Ilkhehi, A (2013) Analysis of the reservoir electrofacies in the framework whicher Rang field, Perth Basin, Westren Australia.Journal of Petroleum Science and Engineering. 111: 106–120.

[29]   Lucia, F. J (1995)  Rock-fabric/petrophysical classification of carbonate pore space for eservoir characterization: AAPG Bulletin, 79 (9): 1275–1300.

[30]   Reading, H. G (1996) Sedimentary environment and facies: Blackwell Sci. Pub., 615 p.

[31]   Read, J. F (1985) Carbonate platform facies models: AAPG Bulletin, 69 (1): 1-21.

[32]   Rabiller, P (2005) Facies prediction and data modeling for reservoir characterization, 1st ed. Rabiller Geo-consulting.

[33]   Sutadiwirya, Y (2008)  Using MRGC (multi resolution graph-based clustering) method to integrate log data analysis and core facies to define electrofacies, in the benua field, central sumatera basin, Indonesia, International Gas Union Research Conference, IGRC, Paris, pp. 2-12.

[34]   Schlumberger (2002) Schlumberger Log Interpretation: Principles/Applications, Houston, Texas, 250 p.

[35]   Serra O. and Sulpice L (1975)  Sedimentological Analysis of shale-sand series from well logs. SPWLA, 16thAnn. Log. Symp.

[36]   Serra, O. and Abbott, H. T (1982) The contribution of logging data to sedimentary sedimentology and stratigraphy. Society of Petroleum Engineers Journal, 22 (1):117-131.

[37]   Serra, O (1986) Fundamentals of well-log interpretation, V. 2. The Interpretation of Logging Data, Amesterdam, Elsevier, 684 p.,

[38]   Tucker, M. E. and Wright V. P (1990) Carbonate sedimentology: Blackwell Scientific Publications, London, UK, 482 p.

[39]   Tucker, M. E (2003) Sedimentary Rocks in the Field. Department of Geological Sciences, University of Durham, UK, 252 p.

[40]   Tiba, D. and Donaldson, E. C (2004) Petrophysics: Theory and Partice of Measuring Reservoir Rock and Fluid Transport Properties. 2nd Edition, Elsevier, Gulf Professional publishing, 915 p.

[41]   Walker, R. G. and. James, N. P (1992) Facies models response to sea level changes, Geological Assocation of Canada, 409 p.

[42]   Ye, S. J. and Rabiller P (2005) A new tool for electrofacies analysis: Multi resolution graph based clustering, SPWLA, 41 Annual Logging Symposium.

[43]   Zeff, M. I. and Perkins R. D (1979) Microbial alteration of Bahamian deep–sea carbonates: Sedimentary Geology, 26: 175–201.