سنگ شناسی و کانی شناسی واحد شیلی مخزن بنگستان با تأکید بر تعلق آن به سازند سروک در میدان نفتی لالی، فروافتادگی دزفول شمالی، زاگرس مرکزی .

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، گروه حوضه‌های رسوبی و نفت، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران

2 دانشیار گروه حوضه‌های رسوبی و نفت، دانشگاه شهید بهشتی، تهران

3 استاد گروه حوضه‌های رسوبی و نفت، دانشگاه شهید بهشتی، تهران

چکیده

این مطالعه به سنگ شناسی و کانی شناسی واحد شیلی 5 متری در فاصله 45 متری از راس سازند سروک در مخزن بنگستان واقع در میدان نفتی لالی در راستای رفع ابهامات لیتوستراتیگرافی موجود در ارتباط با انتساب آن به زبانه‌ای از سازند سورگاه، می پردازد. پس از بررسی لاگ‌های پتروفیزیکی جهت تعیین موقعیت دقیق‌تر این واحد شیلی و نیز توصیف مغزه‌ها، پتروگرافی نمونه‌ها بررسی شد. بررسی مغزه‌ها حاکی از آن است که این واحد، از شیل‌های خاکستری پیریت‌دار تشکیل شده است. همچنین مطالعات پتروگرافی این واحد نمونه‌ها را مادستون‌های آرژیلی و مادستون عاری از فسیل نشان می‌دهد. بر اساس نتایج حاصل از XRD کانی شناسی این نهشته‌ها عمدتاً انواع کانی رسی، کلسیت،کوارتز و پیریت می‌باشد. نتایج این مطالعه، فراوانی متوسط کانی‌های رسی در نمونه های مورد نظر را 56% نشان می‌دهد که در این میان رس‌های مخلوط لایه ایلیت/اسمکتیت بیشترین مقدار را داشته و ایلیت و کائولینیت با فراوانی نسبی کمتر حضور دارند. همچنین تصاویر SEM کانی-های رسی را غالباً با منشا تخریبی نشان می‌دهد. به دلیل فقدان فسیل، سن این واحد بر اساس موقعیت چینه شناسی آن که توسط رسوبات سنومانین سازند سروک محصور شده است، سنومانین تعیین گردید که با سن سازند سورگاه (تورونین-سانتونین پیشین) کاملاً متفاوت است. با توجه به عدم وجود ارگانسیم‌های مربوط به مناطق عمیق دریا در این واحد و همچنین، شناسایی ریز رخساره‌های کربناته لاگون و سد کربناته در لایه‌های محدود کننده آن، محیط آرام و احیایی لاگونی به این واحد منتسب می‌گردد که شباهتی به محیط دریایی عمیق سازند سورگاه ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Lithology and mineralogy of the shale unit of Bangestan reservoir with emphasis on its belonging to the Sarvak Formation, Lali Oil Field, North Dezful embayment, Central Zagros.

نویسندگان [English]

  • F. Saadirad 1
  • M. Hosseini-Barzi 2
  • A. Sadeghi 3
  • M. H. Adabi 3
چکیده [English]

The present study has focused on the lithology and mineralogy of the Bangestan reservoir shale unit, 5 meters thick at the 45 m below the upper boundary of Sarvak formation, located in the Lali oil field, to clear the existing lithostratigraphic ambiguities which refer it as a tongue of the Surgah Formation. After examining the petrophysical logs to determine the exact location of these deposits and core descriptions, the petrography was performed, and XRD analyses to recognize the mineralogy of the total sample as well as clay minerals. Core studying indicates that the unit is pyrite bearing gray shales. Moreover, based on petrography, the studied samples are argillaceous and fossil-free mudstone. The results of the XRD analysis show that the mineralogy of these deposits is mainly clay minerals, calcite, quartz, and pyrite. The samples' average abundance of clay minerals is 56%, and the most frequent ones are the mixed-layered clays (illite/smectite), illite, and kaolinite, respectively. The SEM images often exhibit clay minerals of detrital origin. Due to the lack of fossils, the age of this unit was determined based on its stratigraphic position, which is surrounded by the Sarvak Formation deposits of the Cenomanian age and is distinguished from the Sorgah Formation (Turonian- Santonian age). Due to the absence of deep-marine organisms in this unit and the identification of lagoon and shoal carbonate microfacies in its surrounding layers, a calm and reducing lagoon environment is attributed to these sediments, which is against the deep marine of the Surgah Formation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Shale unit
  • Bangestan reservoir
  • Sarvak Formation
  • Cenomanian
  • ُSurgah Formation

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 06 تیر 1401
  • تاریخ دریافت: 21 اردیبهشت 1401
  • تاریخ پذیرش: 06 تیر 1401
  • تاریخ اولین انتشار: 06 تیر 1401